Expansion Joint (Genlesme Derzi) Nedir?
Expansion Joint (Genlesme Derzi), Beton zeminlerde sicaklik degisimlerinden kaynaklanan genlesme ve buzulmeyi karsilamak icin birakilan bosluk.
Expansion Joint (Genleşme Derzi) Detaylı Açıklama
Expansion joint (genleşme derzi), beton zeminlerde sıcaklık değişimleri, kuruma rötresi ve yapısal hareketlerin yarattığı gerilimleri karşılayan boşluk veya esnek dolgudur. Doğru tasarlanmamış genleşme derzi olan betonlarda çatlaklar kaçınılmazdır. Modern endüstriyel zeminin tasarımında kritik bir detaydır.
Derz Türleri
- İzolasyon derzi (Isolation joint): Yapısal elemanları birbirinden ayırır. Sütun-zemin, duvar-zemin temasında.
- Genleşme derzi (Expansion joint): Termal genleşmeye izin verir. Her 25-30 m²de bir konumlandırılır.
- Daralma derzi (Contraction joint): Kuruma rötresi sırasındaki çatlamayı kontrollü noktada toplar. Her 4-6 m'de bir testere ile açılır.
- Yapısal derz (Construction joint): İki farklı zamanda dökülen beton arasındaki birleşim.
Genleşme Derzi Konumlandırma
Beton zeminde genleşme derzleri şu kurallarla yerleştirilir:
- Her 25-30 m²de bir yatay derz (5x5 m veya 6x5 m grid)
- Bina kenarlarında 3-5 m mesafede
- Sütun ve perde duvarların etrafında izolasyon derzi
- L şeklindeki yapıların iç köşelerinde
- Mevcut zeminle yeni zeminin birleşim noktalarında
Derz Dolgusu Türleri
- Poliüretan (PU) mastik: Şhirit halinde, esnek, su geçirmez. Endüstriyel zeminde standart.
- Silikon mastik: Banyo, mutfak, dış mekan kullanımı.
- Epoksi-poliüretan hibrit: Forklift trafiği olan endüstriyel zeminde.
- Önceden hazır kauçuk derz profili: Yüksek trafikli yerlerde, sıkı sıkı kapalı çözüm.
- Metal kaplı esnek derz profili: Havaalanı, lojistik depoları.
Epoksi Üzerinde Genleşme Derzi
Beton üzerine epoksi kaplama uygulandığında, alttaki genleşme derzleri epoksi yüzeyinde de aynalanmalıdır. Aksi takdirde epoksi tabaka derz hareketini takip edemez ve çatlar. Profesyonel uygulayıcı tüm derz çizgilerini önce işaretler, epoksi uyguladıktan sonra V kesme ile yeniden açar ve esnek PU mastik ile doldurur.
Derz Yokluğunun Sonuçları
- Rastgele konumlarda çatlaklar oluşur (zigzag desen)
- Çatlak derinliği zamanla artar, kaplama soyulur
- Su ve kimyasal sızıntısı başlar
- Donatı çelikleri korozyona uğrar
- Onarım maliyeti yeniden döküm maliyetinin 1.5-2 katına çıkabilir